De VlinderstichtingVlindernet
Help de vlinders
Dé informatiesite voor alle in Nederland voorkomende dagvlinders en macronachtvlinders

Overwinteren in Nederland

Als het in september en oktober weer kouder wordt, gaan de vlinders in winterrust. Sommige soorten doen dat als vlinder, andere als pop, rups of eitje.

Soorten die in Nederland als vlinder overwinteren zijn de citroenvlinder, de dagpauwoog, de gehakkelde aurelia en de kleine vos. Sommige vlinders kruipen weg in een beschut hoekje in een schuur of in een holle boom. Ze houden een soort winterslaap en komen in de lente weer tevoorschijn. De citroenvlinder is een taaie: die gaat gewoon ergens aan een blad of een takje hangen en kan zelfs overleven als de temperatuur onder nul komt. Tijdens de eerste zonnige lentedag komen de vlinders die overwinterd hebben weer tevoorschijn.
 

Foto: Kars Veling

 
Soms gebeurt het dat u in het najaar in huis zo'n vlinder tegenkomt die wil overwinteren. Omdat het in huis de hele winter warm blijft, kunt u de vlinder het beste voorzichting verplaatsen naar de schuur of de garage waar de temperatuur wel laag blijft en waar ook geen direct zonlicht binnen komt. De vlinder kan daar dan overwinteren; een paar graden vorst kunnen de vlinders die in ons land overwinteren goed hebben. Om de vlinder te verplaatsen kunt u het beste een glas over de vlinder heen zetten en vervolgens een briefkaart er overheen schuiven. De vlinder komt zo in het glas terecht en u kunt hem gemakkelijk verplaatsen.
De meeste soorten dagvlinders overwinteren als eitje, rups of pop. Rupsen verstoppen zich in het gras of onder een stapel bladeren of graven zich in in de grond, en wachten daar tot het weer voorjaar wordt.
 

Overwinteren in het buitenland


De atalanta vliegt voor de winter naar het zuiden.
Foto: Danielle de Noord
Voor sommige vlinders is de winter in Nederland te koud. Als ze hier zouden blijven, zouden ze dood gaan. Deze vlinders komen in het voorjaar naar Nederland en planten zich hier voort. De vlinders van de volgende generatie vliegen in het najaar naar het zuiden (Zuid-Europa of Noord-Afrika), waar het in de winter warmer is dan in Nederland. De atalanta en de distelvlinder zijn voorbeelden van soorten die dit doen en worden daarom trekvlinders genoemd.
 

Laatste wijziging: 18 augustus 2016
Deze citroenvlinder (Gonepteryx rhamni) is aan het schuilen.
Foto: Tanja Wiegersma
gehakkelde aurelia (Polygonia c-album)
Lauwersmeer - 2 januari 2007
Foto: Arjen Drost
dagpauwoog (Aglais io)
Zwolle - 31 maart 2007
Foto: Rico Landman

De Vlinderstichting beschermt vlinders en libellenOp Vlindernet vind je alles over vlindersOp Libellennet vind je alles over libellen