De VlinderstichtingVlindernet
Help de vlinders
Dé informatiesite voor alle in Nederland voorkomende dagvlinders en macronachtvlinders
vorige  |  volgende
houtkleurige vlinder  (Xylena vetusta)

In rust lijkt de houtkleurige vlinder op een afgebroken takje.

Familie

uilen (NOCTUIDAE)
meer informatie over deze familie »


Let bij het determineren van deze soort altijd goed op de gelijkende soorten.




Kenmerken

Voorvleugellengte: 24-29 mm. Deze uil rust met de vleugels dicht rond het lichaam gevouwen en lijkt daardoor op een afgebroken takje; dit wordt versterkt door het streperige houtkleurige uiterlijk en de stompe bruingele kop. Kenmerkend is het kleurcontrast tussen de beide helften van de voorvleugel, wat vooral bij opengevouwen vleugels goed zichtbaar is. Het gedeelte langs de voorrand is strokleurig met een oranjerode tint en de helft langs de binnenrand is diep mahoniebruin of zelfs zwartbruin. Bij sommige exemplaren is de lichte strook breder en raakt deze ter hoogte van de niervlek de binnenrand van de vleugel. Op de grens van de lichte en donkere helft ligt een gereduceerde lichte ringvlek en een gedeeltelijk zwartachtige niervlek. Aan de binnenzijde van de golflijn ligt een langgerekte zwarte pijlvlek die reikt tot aan de donkere vlek achter de niervlek (de pijlvlek is over het algemeen duidelijker aanwezig dan op de tekening te zien is); soms is daarnaast een kortere tweede pijlvlek zichtbaar. Het onderste deel van de achterpoten is donker roodbruin. Ook het contrast tussen de lichte kop en het donkere borststuk valt op.

Gelijkende soorten

De roetvlek (X. exsoleta) mist het kleurcontrast op de voorvleugel doordat het gedeelte langs de binnenrand grijsachtig is; de pijlvlekken aan de binnenzijde van de golflijn zijn meestal korter: de langste eindigt ruim voor de donkere vlek die aan de niervlek grenst. Afgevlogen exemplaren van beide soorten zijn goed van elkaar te onderscheiden door de kleur van het onderste deel van de achterpoten. Zie ook de houtspaander (Axylia putris).

Voorkomen

Zeldzaam. Een soort die verspreid over het land af en toe wordt waargenomen. RL: ernstig bedreigd.

Habitat

Heiden, struwelen, duinen en moerasachtige gebieden.

Waardplanten

Diverse houtige en kruidachtige planten, waaronder wilde gagel, gele lis, gewoon varkensgras, pitrus en struikhei.

Vliegtijd en gedrag

Half augustus-half oktober en na de overwintering begin maart-eind mei in één generatie. De vlinders zijn vanaf de schemering actief; in het najaar bezoeken ze overrijpe bramen en bloemen van klimop, in het voorjaar wilgenkatjes. De vlinders komen zowel op licht als op smeer.

Levenscyclus

Rups: mei-juli. De rups foerageert zowel overdag als ´s nachts en zit daarbij onbeschut op de waardplant. De verpopping vindt plaats in een losse cocon in de grond. De soort overwintert als vlinder, verborgen achter losse boomschors of op een andere beschutte plaats. De paring vindt plaats in het voorjaar.

Laatste wijziging: 22 februari 2016


De kaartjes en diagrammen van de nachtvlinders op Vlindernet zijn gebaseerd op de waarnemingen uit 'Noctua', het gegevensbestand van De Vlinderstichting en de Werkgroep Vlinderfaunistiek, dat is samengesteld uit waarnemingenbestanden van onder andere:

N.B. Het ontbreken van stippen op de kaart betekent niet per se dat de soort op de betreffende locatie niet voorkomt. Het kan ook betekenen dat de soort er wel is waargenomen, maar dat een ingevoerde waarneming nog niet is gevalideerd, of dat we van die plek (nog) geen waarnemingen voor Noctua ontvangen hebben.

De Vlinderstichting beschermt vlinders en libellenOp Vlindernet vind je alles over vlindersOp Libellennet vind je alles over libellen