vorige  |  volgende
grote vos  (Nymphalis polychloros)

Bescherming en beheer

Bedreigingscategorie op de Rode Lijst

De grote vos staat als ernstig bedreigd op de Rode Lijst.

Concrete bedreigingen

De oorzaak van de gestage achteruitgang van de grote vos is onduidelijk. In ieder geval is het niet alleen de iepziekte: voor het begin van deze ziekte in 1977 was de soort ook al bijna overal verdwenen. Ook een verandering van het klimaat kan van invloed zijn. Soorten met een continentale verspreiding - zoals de grote vos - kunnen slecht tegen een terugval van de temperatuur na een warm voorjaar.
Een andere factor is mogelijk het veranderd bosbeheer. Doordat bossen dicht groeien verdwijnen de open plekken waar de vlinders vliegen. Ook speelt wellicht een rol dat uit veel bossen juist de kostbare iepen werden gekapt en vervangen door andere soorten. Stapels hout blijven veel minder vaak de gehele winter liggen; dit is juist de plek waar de soort graag overwintert. Tenslotte zijn veel hoogstamboomgaarden verdwenen.

Aanbevolen beheermaatregelen

Voor het behoud of de hervestiging is het wenselijk dat het bosbeheer kleinschaliger wordt. Het beheer moet gericht zijn op de ontwikkeling van meer structuur en het maken van open plekken en beschutte inhammen in bosranden. In geschikte boomgaarden mogen geen insecticiden meer worden gebruikt en markante iepen moeten behouden blijven. Daarnaast moet in de winter meer hout blijven liggen, zodat de grote vos daar een plekje kan vinden om te overwinteren.

Toekomst
Ook in omliggende landen gaat de grote vos achteruit. Als er geen maatregelen worden getroffen zal deze vlinder niet alleen verdwijnen, maar zal ook het aantal zwervers afnemen. Om hem als standvlinder te behouden, is het noodzakelijk op korte termijn maatregelen te nemen om de biotoop in stand te houden. Dit kan het beste in Limburg gebeuren, maar ook elders in het land kunnen beheermaatregelen bijdragen aan de vestiging van nieuwe populaties.

Trend op lange en korte termijn

Onderstaande diagrammen tonen de veranderingen van de talrijkheid in de loop van de tijd. De gegevens zijn afkomstig uit het Landelijk Meetnet Vlinders (CBS / De Vlinderstichting). trend lange termijn


Laatste wijziging: 13 februari 2012
Meer over deze soort:
Foto: Bernard Fransen; collectie Jaap Poot
bovenkant
Foto: Paul Cools
Sint-Pietersberg - 15 juni 2009
Foto: Berna Kleinheerenbrink
Frankrijk
 meer foto's »